Багц хууль батлагдсан нь
УИХ-ын 2026 оны 07 дугаар сарын 02-ны өдрийн чуулганаар Нийгмийн даатгалын багц хуулийг баталлаа. Багц нь Нийгмийн даатгалын ерөнхий хууль, Нийгмийн даатгалын сангаас олгох тэтгэврийн тухай, Нийгмийн даатгалын сангаас олгох тэтгэмжийн тухай, үйлдвэрлэлийн осол, мэргэжлээс шалтгаалсан өвчний тэтгэвэр, тэтгэмж, төлбөрийн тухай хууль болон эдгээрийг дагаж мөрдөх журмын тухай хуулиас бүрдэнэ.
Хуулиуд 2027 оноос хэрэгжиж эхэлнэ. Гэр бүл, хөдөлмөр, нийгмийн хамгааллын яам болон Нийгмийн даатгалын ерөнхий газар хэрэгжүүлэх бэлтгэл ажлыг үе шаттайгаар ханган ажиллаж байна.
Шинэчлэлийн үндсэн чиглэл
Багц хуульд орсон нэмэлт, өөрчлөлтийн гол зорилт нь нийгмийн даатгалын хамрах хүрээг өргөжүүлэх, иргэдийн нийгмийн хамгааллын баталгааг сайжруулах, тэтгэврийн олон давхаргат тогтолцоонд шилжих, ахмад настны тэтгэврийн орлогыг нэмэгдүүлэхэд чиглэсэн.
Энэ хүрээнд ажил олгогч, даатгуулагчид шимтгэлийн хөнгөлөлт, чөлөөлөлт үзүүлэх эрх зүйн орчин бүрдэж байна. Дүрэм, журам болон нийгмийн даатгалын мэдээллийн системийн бэлтгэлийг Яам, Нийгмийн даатгалын ерөнхий газар хамтран хийж байна.
Тэтгэврийн олон давхаргат тогтолцоо
Даатгуулагч сайн дурын үндсэн дээр тэтгэврийн мөнгөн хуримтлал үүсгэх боломж бүрдэнэ. Энэ нь зөвхөн төрийн тэтгэврээс хамаарахгүй, өөрийн хуримтлалаар нэмэлт орлого бий болгох олон давхаргат тогтолцооны гол шинэчлэл юм.
Мөн 55/60 насанд хүрсэн тэтгэвэр авагчид шимтгэл төлсөн хугацаа болон авч буй тэтгэврийн хэмжээнээс хамаарсан суурь тэтгэвэр олгохоор зохицуулсан.
Ажил олгогчид үзүүлэх хөнгөлөлт, чөлөөлөлт
Ажил олгогчийн шимтгэл төлөх цалингийн дээд хязгаарыг тогтоож, үйлдвэрлэлийн осол, мэргэжлээс шалтгаалсан өвчний даатгалын шимтгэлийн хэмжээг бууруулна. Ингэснээр аж ахуйн нэгжийн нийгмийн даатгалын дарамт буурна.
Шинээр бизнес эрхэлж буй ажил олгогчийн төлөх нийгмийн даатгалын шимтгэлийг тодорхой хугацаанд чөлөөлөх, оюутан, суралцагчид болон тэднийг ажиллуулж байгаа ажил олгогчийг нийгмийн даатгалын зарим төрлийн шимтгэлээс чөлөөлөх зохицуулалт орсон.
Даатгуулагчид, бизнест анхаарах зүйл
Анх удаа нийгмийн даатгалд хамрагдсан даатгуулагчид шимтгэлийн хөнгөлөлт үзүүлэх, ажил гүйцэтгэх, хөлсөөр ажиллах болон тэдгээртэй адилтгах гэрээгээр ажил эрхэлж байгаа ажилтны нийгмийн даатгалын шимтгэлийг уян хатан нөхцөлөөр төлүүлэх зохицуулалт тусгагдсан.
Хууль 2027 оноос хэрэгжих тул аж ахуйн нэгжүүд цалин, хөдөлмөрийн гэрээ, шимтгэлийн тооцоогоо урьдчилан хянаж, Яам болон Нийгмийн даатгалын ерөнхий газраас батлагдах дүрэм, журмын мэдээллийг хүлээж байх нь зүйтэй.
