УИХ багц хуулийг эцэслэн батлав
УИХ-ын 2026 оны 6 дугаар сарын 26-ны өдрийн чуулганы хуралдаанаар Засгийн газраас өргөн барьсан Татварын багц хуулийн төслийг эцэслэн баталлаа. Уг шинэчлэл нь эдийн засгийн өсөлтийг 0.7 хувиар дэмжих хүлээлттэй байгаа бөгөөд гол нэмэлт, өөрчлөлтүүд нь 2027 оны 1 дүгээр сарын 1-нээс хэрэгжиж эхэлнэ.
Багц хууль нь татвар төлөгчийн дарамтыг бууруулах, тайлагналын ил тод байдлыг нэмэгдүүлэх, жижиг дунд бизнесийг дэмжих гэсэн гурван зарчимд тулгуурласан.
1. Татварын ерөнхий хууль: татвар төлөгчид ирэх дарамтыг бууруулна
Дансны битүүмжлэл, тайлан залруулах хугацаа, алданги торгууль, НӨАТ-ын уян хатан нөхцөл гэсэн дөрвөн чиглэлээр өөрчлөлт орсон.
- Дансны битүүмжлэл: Татварын өртэй татвар төлөгчийн дансыг бүтэн битүүмжилдэг байсныг халж, гүйлгээнээс орж ирэх мөнгөн хөрөнгийн 30 хувийг дансанд нь үлдээхээр боллоо.
- Тайлан залруулах хугацаа: Татварын тайланг залруулах хугацааг 2 жил болгон нэмэгдүүлсэн.
- Алданги, торгууль: Алдангийн дээд хэмжээг тогтоож, татварын шалгалтын хугацаанд болон маргаан эцэслэн шийдвэрлэх хүртэл алданги, торгууль нэхэмжлэхгүй байх зохицуулалт орсон.
- НӨАТ-ын уян хатан нөхцөл: Гааль дээр бараа бүтээгдэхүүн орж ирэхэд НӨАТ-ыг шууд төлдөг байсныг өөрчилж, бараагаа зарсны дараа төлөх боломжийг бүрдүүлж байна.
2. Хувь хүний орлогын албан татвар: бага, дунд орлоготой иргэдийг дэмжинэ
792 мянган төгрөг хүртэлх орлогыг чөлөөлж, шатлалыг шинэчлэн, жижиг бизнес эрхлэгч болон анхны орон сууцны борлуулалтад хөнгөлөлт үзүүлнэ.
- Татварын чөлөөлөлт: 792 мянган төгрөг хүртэлх орлогоос татвар авахгүй (2027 оны 1 дүгээр сарын 1-нээс).
- Шинэ шатлал: 792 мянгаас 2 сая төгрөг хүртэлх орлогод 1 хувийн татвар ногдуулна (2028 оны 1 дүгээр сарын 1-нээс). Тухайлбал, 2 сая төгрөгийн цалинтай иргэний татвар 200 мянгаас 12 мянган төгрөг болж буурна.
- Жижиг бизнес эрхлэгчид: Жилийн 1.0 тэрбум төгрөгөөс бага борлуулалттай иргэн орлогынхоо 1 хувиар татвар төлнө.
- Орон сууцны чөлөөлөлт: Иргэн анхны өмчилсөн орон сууцаа борлуулбал татвараас бүрэн чөлөөлөгдөнө.
3. Аж ахуйн нэгжийн орлогын албан татвар: бизнес эрхлэгчдэд үзүүлэх дэмжлэг
1 хувийн татварын босгыг 2.5 тэрбум төгрөг болгож нэмэгдүүлж, 6–10 тэрбум төгрөгийн орлогод 15 хувийн дундын шатлал нэмсэн.
- 1 хувийн татварын босго: 1.5 тэрбум төгрөг хүртэлх борлуулалтын орлоготой ААН-үүд 1 хувийн татвар төлдөг байсныг 2.5 тэрбум төгрөг болгож босгыг нэмэгдүүллээ.
- Шинэ шатлал: 6–10 тэрбум төгрөгийн орлоготой ААН-үүдэд 15 хувиар татвар төлөх дундын шатлалыг нэмсэн.
4. Нэмэгдсэн өртгийн албан татвар: бүртгэлийн босгыг 8 дахин нэмэв
НӨАТ суутган төлөгчөөр бүртгүүлэх босго 50 сая төгрөг байсныг 400 сая төгрөг болгож нэмэгдүүлсэн.
Багц хуулийн гол нэмэлт, өөрчлөлтүүд 2027 оны 1 дүгээр сарын 1-нээс хэрэгжиж эхлэх тул татвар төлөгчид бэлтгэлээ хугацаанд нь хангах нь чухал.
- НӨАТ-ын босго: НӨАТ суутган төлөгчөөр бүртгүүлэх босго 50 сая төгрөг байсныг 400 сая төгрөг болгож нэмэгдүүлэв.
- Төлбөрийн хугацаа: Татвар төлөгчийн хууль даган мөрдөлтийн түвшнээс хамаарч НӨАТ-ын төлбөрийг 2 сар хүртэл хугацаагаар хойшлуулах боломжтой боллоо.
